PL
Strona główna › Historia

Historia Twierdzy Königstein

Historia
W skrócie: od stycznia 1943 roku cały skarb Zielonego Sklepienia leżał tu w skrzyniach, razem z 450 skrzyniami z Muzeum Historycznego i obrazami, w tym Czekoladową dziewczyną Liotarda. To cała twierdza w jednym obrazie: skała tak trudno dostępna, że Saksonia składowała na niej to, czego nie mogła stracić, czyli skarby, kanclerzy, anarchistów i przez sześć lat pojmanych alianckich generałów. Po raz pierwszy wzmiankowana w 1233 roku; twierdza państwowa od 1589; więzienie państwowe przez około 300 lat; muzeum od 1955 roku.
Pierwsza wzmianka1233
Nazwa od„in lapide regis”, 1241
Twierdza państwowa1589-1591
Więzienie, przez około300 lat
Zielone Sklepienie przechowywane tuOd stycznia 1943
Kapitulacja8 maja 1945

Skrzynie

Od stycznia 1943 roku drezdeńskie zbiory państwowe wywiozły swoje najcenniejsze rzeczy z miasta na tę skałę: całe Zielone Sklepienie, 450 skrzyń z Muzeum Historycznego, eksponaty ze zbiorów porcelany i malarstwa. Czekoladowa dziewczyna Liotarda spędziła część wojny 240 metrów nad Łabą. W tym samym czasie twierdza była Oflagiem IV-B, w którym przetrzymywano wyższych oficerów alianckich: polskich, francuskich, brytyjskich, holenderskich, norweskich, amerykańskich. Skarby w jednych salach, generałowie w drugich, na tych samych dziewięciu i pół hektara.

1233 i nazwa, która została

Pierwsza wzmianka w dokumentach pochodzi z 1233 roku, z przywileju króla Czech Wacława I, w którym występuje „Burggraf Gebhard vom Stein”, czyli Gebhard ze Skały. Osiem lat później Oberlausitzer Grenzurkunde z 1241 roku zapisuje to miejsce jako in lapide regis, czyli na skale króla, i stąd bierze się nazwa. Stała wystawa otwarta w 2015 roku nosi te same trzy słowa w tytule.

Najstarszą z zachowanych budowli jest kaplica, późnoromańska, z początku XIII wieku, dziś kościół garnizonowy. Książę Jerzy Brodaty przebudował ją w stylu późnogotyckim w 1516 roku. Następna była studnia, wykuta w latach 1563-1569, bo bez wody na wysokości 240 metrów nic z tego, co potem, nie byłoby możliwe.

1589: zamek na wzgórzu staje się twierdzą państwową

W latach 1589-1591 elektor Chrystian I kazał wznieść Torhaus, Christiansburg i Streichwehr i miejsce przestało być zamkiem na wzgórzu. Niemal od razu stało się też więzieniem i pozostawało nim przez mniej więcej trzy stulecia. Caspar Peucer, lekarz i teolog, został tu osadzony w 1574 roku; kanclerz Nikolaus Krell w 1591. Lista ciągnie się dalej: Johann Friedrich Böttger w latach 1706-1707, Michaił Bakunin po drezdeńskim powstaniu majowym, August Bebel i Frank Wedekind, który obraził monarchę w czasopiśmie. Wszyscy mają własną stronę.

Böttger to ten, którego ludzie najczęściej przekręcają. Nie wynalazł tu europejskiej porcelany. Był przetrzymywany w Königstein w latach 1706 i 1707 jako zakładnik, bo August Mocny chciał od niego złota; przełom z białą porcelaną nastąpił w 1708 roku, w Dreźnie i Miśni, już po jego wyjściu stąd.

Wojny, których nie przegrała

Twierdza nigdy nie została zdobyta szturmem ani zmuszona oblężeniem do kapitulacji, co jest prawdą, ale skraca się to do „nigdy niepokonana”, co już prawdą nie jest. W 1756 roku nikt jej nie zaatakował: elektor Fryderyk August II patrzył stąd, jak armia saska kapituluje przed Prusakami pod Lilienstein po drugiej stronie rzeki. W 1813 roku walczono przed bramami, ale wojska francuskie utrzymały to miejsce na mocy porozumienia z Saksonią, a nie przez jego zdobycie. Sam Napoleon wszedł tu 20 czerwca tego roku, został około godziny i zszedł z powrotem. W sierpniu 1813 roku stacjonowało tu 485 francuskich żołnierzy. W 1866 roku nie wydarzyło się nic, bo artyleria dalekiego zasięgu uczyniła już tę skałę militarnie bezużyteczną. A 8 maja 1945 roku twierdzę przekazano francuskiemu generałowi Condé. Twierdzenie o „nigdy niezdobytej” za każdym razem wymaga tej ostatniej daty.

Od 1945 do 2015

Wojska radzieckie przybyły 9 maja 1945 roku, zabrały kosztowności i niemieckich strażników i odeszły. Od 1949 do 1955 roku NRD wykorzystywała skałę jako Jugendwerkhof, czyli zakład poprawczy dla młodzieży, i to ta część historii, którą pomijają pocztówki. W 1955 roku Ministerstwo Kultury ogłosiło ją muzeum. W 1991 roku przeszła w ręce Wolnego Kraju Związkowego Saksonii, który nadal jest jej właścicielem, a po tym nastąpiły trzy dekady renowacji. 1 maja 2015 roku otwarto In lapide regis w 33 salach, z których do wielu żaden zwiedzający nie miał wcześniej wstępu.

Wskazówka

Jeśli to historia jest powodem Twojej wizyty, zaplanuj pół dnia zamiast standardowych dwóch do trzech godzin. Tych 33 sal nie łączy korytarz z gablotami, to osobne pomieszczenia rozrzucone po całym terenie, a chodzenie między nimi też zajmuje czas.

Jedna ucieczka, w 1942 roku

Spośród wszystkich tych więźniów uciekł dokładnie jeden. Generał Henri Giraud, pojmany w maju 1940 roku, przeszedł przez mur 17 kwietnia 1942 roku na linie o długości około pięćdziesięciu metrów z drewnianym siedziskiem, w miejscu wybranym dlatego, że wieża obserwacyjna go nie widzi. Zejście trwało około dwóch minut. Przygotowywał się prawie dwa lata. Do Szwajcarii dotarł pięć dni później, w wieku 63 lat, podróżując jako kupiec jedwabiu o nazwisku Heinrich Greiner. Twierdza otwarcie mówi, że dokładna trasa nigdy nie została w pełni ustalona i krążą różne wersje, a strona o ucieczce przedstawia je, zamiast wybierać jedną.

Usłyszeć to na skale

Jedyna oferta na GetYourGuide zbudowana wokół tej twierdzy odbywa się m.in. po angielsku, w grupach siedmio- lub ośmioosobowych, i łączy twierdzę ze wspinaczką na Lilienstein naprzeciwko, czyli wzgórze, pod którym w 1756 roku skapitulowała armia saska. Jest nowa i nie ma jeszcze opinii. Własny audioprzewodnik twierdzy obejmuje dziesięć języków, jeśli wolisz iść sam.

Sprawdź dostępność i zarezerwuj
Jesteśmy niezależnym przewodnikiem, nie organizatorem wycieczek. Linki do rezerwacji prowadzą do GetYourGuide i są linkami afiliacyjnymi: rezerwując przez nie, możemy otrzymać niewielką prowizję bez dodatkowych kosztów dla Ciebie. Zobacz nasze ujawnienie linków afiliacyjnych.

Jak dotrzeć tu z Drezna

Trasa rzeczna jest tą uczciwą historycznie: wszystko, co kiedykolwiek wjechało na tę skałę, najpierw płynęło Łabą. Jak dojechać opisuje pociąg, autobusy, samochód i parowiec kołowy.

Najczęściej zadawane pytania

Czy skarby Zielonego Sklepienia naprawdę przechowywano w Königstein?

Tak. Od stycznia 1943 roku cała kolekcja Zielonego Sklepienia została tu przewieziona w skrzyniach, razem z 450 skrzyniami z Muzeum Historycznego i dziełami ze zbiorów porcelany i malarstwa, w tym Czekoladową dziewczyną Liotarda. W tym samym czasie twierdza przetrzymywała pojmanych oficerów alianckich jako Oflag IV-B. To najlepszy pojedynczy fakt o tym miejscu i znajdziesz go w wystawie, po której można dziś przejść.

Czy Festung Königstein kiedykolwiek zdobyto?

Nigdy nie zdobyta szturmem ani zmuszona oblężeniem do kapitulacji, ale 8 maja 1945 roku została przekazana francuskiemu generałowi Condé, więc „nigdy nie zmieniła właściciela” jest nieprawdą. W 1813 roku wojska francuskie utrzymały ją na mocy porozumienia z Saksonią, a nie przez podbój. Pełne sprostowanie jest tutaj.

Ile lat ma Twierdza Königstein?

Pierwsza wzmianka w dokumentach pochodzi z 1233 roku, z przywileju króla Czech Wacława I. Nazwa pochodzi z dokumentu granicznego z 1241 roku, który nazywa to miejsce in lapide regis. Twierdzą państwową stała się w latach 1589-1591, a muzeum jest od 1955 roku. Czy ta historia jest warta Twojego dnia, to osobne pytanie.

Kto był więziony w Königstein?

Caspar Peucer, kanclerz Nikolaus Krell, Johann Friedrich Böttger, Johann Reinhold von Patkul, Michaił Bakunin po drezdeńskim powstaniu majowym, August Bebel, karykaturzysta Thomas Theodor Heine, Frank Wedekind, francuscy generałowie Giraud i Prioux, a w kwietniu 1945 roku Tadeusz Bór-Komorowski z powstania warszawskiego. Daty i szczegóły są na stronie o więźniach.